Dexpanthenol
(+)-2,4-Dihydroxy-N-(3-hydroxypropyl)-3,3-dimethylbutyramide
ชื่ออื่นๆ: Ilopan · Bepanthen · d-Panthenol · Provitamin B5 · d-Pantothenyl alcohol · Pantothenol
ตรวจสอบโดยทีมสัตวแพทย์ VetSheetอัปเดตเมื่อ 5 เม.ย. 2569ข้อมูลอ้างอิงทางสัตวแพทย์ตามหลักฐานเชิงประจักษ์
ขนาดยาตามสัตว์
ยังไม่มีข้อมูลขนาดยาของยานี้ในตำรับยา VetSheet หัวข้ออื่นด้านล่างครบถ้วน โปรดตรวจสอบฉลากผลิตภัณฑ์ล่าสุดก่อนสั่งจ่ายยา
ภาพรวม
Dexpanthenol (หรือที่รู้จักในชื่อ d-Panthenol) เป็นอนุพันธ์แอลกอฮอล์ของ pantothenic acid (วิตามินบี 5)
- การใช้หลัก: เป็นอาหารเสริม (มักพบในวิตามินรวมชนิดฉีด) และใช้ทาภายนอกเพื่อสมานแผล
- การใช้ในอดีต: ใช้เป็นยาช่วยการเคลื่อนไหวของทางเดินอาหารชนิดอ่อนเพื่อกระตุ้นการบีบตัวของลำไส้ (เช่น ในกรณีลำไส้อัมพาต, ภาวะลำไส้ไม่มีการเคลื่อนไหวหลังผ่าตัด หรืออาการโคลิคในม้า) อย่างไรก็ตาม ประสิทธิภาพทางคลินิกสำหรับข้อบ่งใช้นี้ยังเป็นที่ถกเถียงกันอย่างมากในสัตวแพทยศาสตร์สมัยใหม่
เกร็ดความรู้ทางคลินิก: แม้ว่าจะถูกแทนที่ด้วยยาช่วยการเคลื่อนไหวของทางเดินอาหารที่มีประสิทธิภาพและตรงจุดมากกว่า (เช่น metoclopramide, cisapride หรือการให้ lidocaine แบบ CRI) สำหรับภาวะทางเดินอาหารหยุดนิ่ง แต่ dexpanthenol ยังคงเป็นส่วนประกอบทั่วไปในสารละลายวิตามินเสริมทางหลอดเลือดดำและผลิตภัณฑ์บำรุงผิวหนัง เนื่องจากมีความปลอดภัยสูงและมีบทบาทสำคัญในกระบวนการเผาผลาญของเซลล์
กลไกการออกฤทธิ์
Dexpanthenol acts as a precursor and is rapidly converted to pantothenic acid in vivo.
- Pantothenic acid is a fundamental component of Coenzyme A (CoA).
- CoA facilitates critical acetylation reactions → essential for the synthesis of the neurotransmitter acetylcholine (ACh).
- Increased ACh availability → enhances parasympathetic tone → stimulates gastrointestinal smooth muscle contraction and peristalsis.
- In topical applications, it promotes epithelialization and granulation tissue formation.
ความปลอดภัยและคำเตือน
ข้อห้ามใช้
- Mechanical gastrointestinal obstruction
- Hemophilia
- Concurrent use with depolarizing muscle relaxants (e.g., succinylcholine)
ผลข้างเคียง
- Hypersensitivity reactions (rare)
- Mild gastrointestinal distress (cramping, diarrhea)
- Prolonged bleeding time (very rare)
ข้อควรระวัง
Use with extreme caution or avoid in patients with suspected mechanical bowel obstruction. Wait at least 1 hour after succinylcholine administration before giving dexpanthenol. Intravenous administration should be performed slowly or diluted in IV fluids.
การเกิดปฏิสัมพันธ์ของยา
Dexpanthenol may prolong the muscle relaxant effects of succinylcholine. Administration should be separated by at least 1 hour.
May have additive effects on gastrointestinal motility and parasympathetic tone.
การเฝ้าระวัง
- Clinical signs of gastrointestinal motility (auscultation of bowel sounds)
- Resolution of ileus
- Fecal output
จลนศาสตร์ของยา
การดูดซึม
Well absorbed following intramuscular or oral administration.
การกระจายตัว
Widely distributed into body tissues as pantothenic acid.
การเผาผลาญ
Rapidly converted to pantothenic acid in tissues.
การขับออก
Excreted primarily in the urine as unchanged pantothenic acid.
การใช้ยาเกินขนาด
Toxicity is extremely low. Massive overdose may cause mild gastrointestinal distress, cramping, or diarrhea. Treatment is largely supportive and symptomatic.
ผลิตภัณฑ์ที่มี
รูปแบบ
- Injection (250 mg/mL)
- Topical creams and ointments
- Oral nutritional supplements
ยาสัตวแพทย์
- Dexpanthenol injection 250 mg/mL (often in combination with other B-vitamins)
ยามนุษย์
- Ilopan injection 250 mg/mL
- Various topical creams and ointments (e.g., Bepanthen)
สถานะการอนุมัติ
ไม่มีข้อมูลการกำกับดูแล: 🇺🇸 US · 🇪🇺 EU · 🇬🇧 UK · 🇭🇰 HK · 🇹🇼 TW · 🇯🇵 JP · 🇰🇷 KR · 🇦🇺 AU
การเก็บรักษาและเสถียรภาพ
Store at room temperature (15-30°C); protect from freezing. Protect from light if specified by the manufacturer.
ข้อมูลสำหรับเจ้าของสัตว์
Dexpanthenol เป็นรูปแบบหนึ่งของ วิตามินบี 5
- วัตถุประสงค์: ใช้เป็นอาหารเสริม ช่วยกระตุ้นการทำงานของลำไส้หลังการผ่าตัด หรือใช้ในรูปแบบครีมเพื่อปลอบประโลมและสมานผิวหนัง
- ความปลอดภัย: โดยทั่วไปมีความปลอดภัยสูงมากและมีผลข้างเคียงน้อย ในบางกรณีอาจทำให้เกิดอาการท้องเสียเล็กน้อยหากได้รับในปริมาณสูง
ข้อควรระวัง: หากสัตว์เลี้ยงของท่านได้รับยาครีมที่มีส่วนผสมของ dexpanthenol โปรดพยายามป้องกันไม่ให้สัตว์เลี้ยงเลียบริเวณดังกล่าวจนกว่ายาจะถูกดูดซึมจนหมด
ข้อมูลอ้างอิงยา VetSheet มีไว้สำหรับมืออาชีพสัตวแพทย์ที่ได้ใบอนุญาตเพื่อการสนับสนุนการตัดสินใจทางคลินิก ไม่ใช่แทนการวิจารณฉันท์ทางวิชาชีพหรือข้อมูลที่ปรึกษาล่าสุดของผู้ผลิต