เมทาโดน
Methadone
Methadone hydrochloride
ชื่ออื่นๆ: Dolophine · Methadose · Diskets · Comfortan · Synthadon · Amidine HCl · amidone HCl · methadoni hydrochloridum · Phenadone · Methadone hydrochloride · Metadona
ตรวจสอบโดยทีมสัตวแพทย์ VetSheetอัปเดตเมื่อ 5 เม.ย. 2569ข้อมูลอ้างอิงทางสัตวแพทย์ตามหลักฐานเชิงประจักษ์
หลักฐานขนาดยา v13 ที่ผ่านการตรวจสอบ
หลักฐานที่ทบทวนแล้วและไม่ใช้คำนวณหลักฐานที่ทบทวนแล้วและไม่ใช้คำนวณ (1)
แสดงเป็นหลักฐานเท่านั้น — ไม่คำนวณอัตโนมัติ
Anesthesia premedication (extra-label)
Anesthesia premedication (extra-label): Methadone 0.1 – 0.6 mg/kg IV, IM, or SC 70,74
บริบททางคลินิกที่ต้องพิจารณาร่วมกัน (2)
- NOTE: All listed dosages are based on the methadone HCl salt formulation (10 mg methadone HCl is equivalent to ≈8.9 mg of methadone). Most products are labeled with methadone HCl strength but check before administering to patients.
- Methadone injection should be stored at room temperature of 20°C to 25°C (68°F-77°F) and protected from light. Store vials in the manufacturer’s carton until ready for use.
ขนาดยาเป็นข้อมูลอ้างอิงทางคลินิกสำหรับมืออาชีพสัตวแพทย์ที่ได้ใบอนุญาต กรุณายืนยันตามข้อมูลที่ปรึกษาล่าสุดและผู้ป่วยรายบุคคล
ภาพรวม
เมทาโดนเป็นยาในกลุ่ม mu-opioid receptor agonist สังเคราะห์ที่มีประสิทธิภาพสูง ใช้เป็นยาเตรียมก่อนวางยาสลบและยาแก้ปวดในสุนัขและแมว เมื่อเปรียบเทียบกับมอร์ฟีน ยาชนิดนี้ทำให้เกิดการหลั่งฮิสตามีนน้อยกว่าอย่างมีนัยสำคัญเมื่อให้ทางหลอดเลือดดำ และโดยทั่วไปทำให้เกิดอาการอาเจียนและอาการซึมที่น้อยกว่า
จุดเด่นทางคลินิกและข้อได้เปรียบทางเภสัชวิทยา:
- กลไกการออกฤทธิ์สามทาง: ต่างจากโอปิออยด์ทั่วไปส่วนใหญ่ เมทาโดนไม่เพียงแต่เป็น mu-agonist เท่านั้น แต่ยังเป็น non-competitive NMDA receptor antagonist และ monoamine (serotonin and norepinephrine) reuptake inhibitor อีกด้วย
- อาการปวดจากระบบประสาท: เนื่องจากมีฤทธิ์ยับยั้ง NMDA เมทาโดนจึงมีประโยชน์อย่างยิ่งในการรักษาอาการปวดที่ดื้อต่อการรักษา อาการปวดจากระบบประสาท และป้องกันภาวะ central sensitization ("wind-up" pain)
- การดูดซึม: ยามีการดูดซึมผ่านทางปากในสุนัขต่ำมาก ทำให้การบริหารยาผ่านทางฉีด (IV, IM, SC) เป็นวิธีมาตรฐานในทางสัตวแพทย์
- กฎระเบียบ: เป็นสารควบคุมประเภทที่ 2 (Schedule II) เนื่องจากมีโอกาสสูงในการนำไปใช้ในทางที่ผิดในมนุษย์
กลไกการออกฤทธิ์
Methadone provides analgesia through a unique, multi-modal mechanism of action:
- Mu-Opioid Receptor (MOR) Agonism: Binds to MORs in the central nervous system → inhibits adenylyl cyclase → decreases cAMP → promotes opening of inward-rectifying potassium channels and closing of voltage-gated calcium channels → hyperpolarization of neurons and decreased release of nociceptive neurotransmitters (e.g., Substance P, glutamate).
- NMDA Receptor Antagonism: Acts as a non-competitive antagonist at the N-methyl-D-aspartate (NMDA) receptor → blocks glutamate binding → reduces central sensitization and hyperalgesia.
- Monoamine Reuptake Inhibition: Inhibits the presynaptic reuptake of serotonin (5-HT) and norepinephrine (NE) → increases monoamine concentrations in the synaptic cleft → enhances descending inhibitory pain pathways in the spinal cord.
ความปลอดภัยและคำเตือน
ข้อห้ามใช้
- Late-term pregnancy (due to risks of respiratory depression and stillbirths)
- Known hypersensitivity to methadone
- No specific contraindications available in the monograph, but use with caution in patients with severe respiratory compromise or hepatic impairment.
ผลข้างเคียง
- Panting
- Whining or vocalization
- Defecation
- Constipation
- Bradycardia
- Pronounced CNS excitement (in horses at IV doses ≥ 0.1 mg/kg)
- Respiratory depression (primarily under general anaesthesia)
- Transient excitation (when given IV)
- Salivation (when given via oral transmucosal route in cats due to preservatives)
- Constriction of gastrointestinal sphincters (e.g., pyloric sphincter)
- Reduction in gastrointestinal motility (with prolonged use)
- Neonatal sedation (crosses the placenta)
ข้อควรระวัง
All opiates should be used with caution in patients with heart failure, hypertension, head injuries, elevated CSF pressures, and in geriatric or severely debilitated patients.
Note: Methadone can increase plasma amylase and lipase values up to 24 hours following administration due to increased biliary tract pressure.
การเกิดปฏิสัมพันธ์ของยา
May increase risks for arrhythmias
Potentiates sedative and analgesic effects; combination with medetomidine may cause severe hypoxemia in dogs breathing room air
May increase methadone levels in humans (does not appear to be true for dogs)
May increase risks for arrhythmias
May cause increased CNS or respiratory depression
May increase potential for electrolyte abnormalities
Opiates may decrease diuretic efficacy in CHF patients
May inhibit metabolism of methadone and increase levels in humans (does not appear to be true for dogs)
Potential for severe CNS/behavioral reactions; concomitant use should be avoided
Methadone may enhance neuromuscular blockade
May decrease methadone levels in humans (probably does not affect dogs)
May decrease methadone levels in humans (probably does not affect dogs)
May increase methadone levels
May decrease methadone levels in humans (probably does not affect dogs)
Methadone may exacerbate the effects of tricyclic antidepressants
Opiates may potentiate anticoagulant activity
Methadone may increase zidovudine levels
Increased CNS or respiratory depression
การเฝ้าระวัง
- Analgesic or preanesthetic efficacy
- Respiratory rate and depth (monitor for respiratory depression, especially at higher doses)
- Heart rate (bradycardia)
- CNS depression or excitation
- Respiratory rate and depth (especially under general anaesthesia)
- Pain scores (due to individual variation in response)
- Level of sedation
- Gastrointestinal motility (with prolonged use)
จลนศาสตร์ของยา
ระยะเวลาครึ่งชีวิต
การดูดซึม
In dogs, methadone has poor oral bioavailability (not significantly affected by ketoconazole or omeprazole). Subcutaneous bioavailability is ~80% with peak levels around 1 hour. In horses, orally administered methadone is well absorbed but rapidly eliminated.
การกระจายตัว
Highly lipid-soluble and widely distributed. In humans, it is extensively bound to plasma proteins (60-90%).
การเผาผลาญ
Hepatic. Unlike in humans, CYP3A does not appear to be a major metabolic pathway for methadone biotransformation in dogs. Metabolites are inactive.
การขับออก
In dogs, clearance is about 25-30 mL/kg/min.
การใช้ยาเกินขนาด
Overdosage may produce profound respiratory and/or CNS depression in most species. Newborns are particularly susceptible. Other toxic effects include cardiovascular collapse, hypothermia, and skeletal muscle hypotonia.
Treatment:
- Naloxone is the reversal agent of choice for treating respiratory depression. In massive overdoses, naloxone doses may need to be repeated because naloxone's effects might diminish before sub-toxic levels of methadone are attained.
- Mechanical respiratory support should be considered in severe cases.
- Dialysis, charcoal hemoperfusion, or forced diuresis do not appear to be beneficial.
ผลิตภัณฑ์ที่มี
รูปแบบ
- Injection
- Oral tablets
- Dispersible tablets
- Oral solution/liquid concentrate
- Injectable: 10 mg/ml solution (including generic preservative-free preparations)
- Oral: 10 mg tablets
ยาสัตวแพทย์
- Comfortan 10 mg/ml solution for injection
- Synthadon 10 mg/ml solution for injection
ยามนุษย์
- Methadone HCl Injection: 10 mg/mL
- Methadone HCl Oral Tablets: 5 mg & 10 mg
- Methadone HCl Dispersible Tablets: 40 mg
- Methadone HCl Oral Solution/Liquid Concentrate: 1 mg/mL, 2 mg/mL & 10 mg/mL
- Generic methadone 10 mg tablets
สถานะการอนุมัติ
Authorized veterinary preparations available.
Subject to strict safe custody and register requirements.
ไม่มีข้อมูลการกำกับดูแล: 🇺🇸 US · 🇭🇰 HK · 🇹🇼 TW · 🇯🇵 JP · 🇰🇷 KR · 🇦🇺 AU
การเก็บรักษาและเสถียรภาพ
Store at room temperature and protect from light. Methadone injection is reportedly stable when mixed in a syringe with acepromazine, but is NOT compatible with pentobarbital, phenobarbital, amobarbital, or thiopental.
ข้อมูลสำหรับเจ้าของสัตว์
เมทาโดนเป็นยาแก้ปวดกลุ่มโอปิออยด์ที่มีฤทธิ์แรงและมีการควบคุมอย่างเข้มงวด เมื่อให้โดยการฉีด มักจะทำในสถานพยาบาลภายใต้การดูแลของสัตวแพทย์โดยตรง
หากท่านได้รับยาเมทาโดนชนิดรับประทานเพื่อควบคุมอาการปวดของสัตว์เลี้ยง:
- ปฏิบัติตามขนาดที่กำหนดอย่างเคร่งครัด ห้ามให้ยาเพิ่มหรือลดโดยไม่ปรึกษาสัตวแพทย์ของท่าน
-
อันตรายร้ายแรง: เก็บยานี้ไว้ในที่ปลอดภัยและพ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยงตัวอื่นโดยเด็ดขาด การกลืนกินโดยอุบัติเหตุในมนุษย์ (โดยเฉพาะเด็ก) อาจทำให้เกิดภาวะกดการหายใจจนถึงแก่ชีวิตได้
- สังเกตผลข้างเคียง เช่น อาการซึมเล็กน้อย หอบ คราง หรือท้องผูก
- รีบพาไปพบสัตวแพทย์ทันที หากสัตว์เลี้ยงของท่านมีอาการซึมอย่างรุนแรง หายใจลำบาก หรือมีการหายใจที่ช้าผิดปกติ
ข้อมูลอ้างอิงยา VetSheet มีไว้สำหรับมืออาชีพสัตวแพทย์ที่ได้ใบอนุญาตเพื่อการสนับสนุนการตัดสินใจทางคลินิก ไม่ใช่แทนการวิจารณฉันท์ทางวิชาชีพหรือข้อมูลที่ปรึกษาล่าสุดของผู้ผลิต